16-18 Şubat tarihleri arasında Megasaray Westbeach Antalya Oteli’nde düzenlenen
çalıştayın açılışına Ticaret Bakan Yardımcısı Mustafa Tuzcu ve Serbest Bölgeler Genel
Müdürü Emel Emirlioğlu, SEBKİDER Yönetim Kurulu Başkanı Yusuf Kılınç, bürokratlar
ve 19 serbest bölgenin yöneticileri katıldı.
Çalıştayın açılışında konuşan SEBKİDER Yönetim Kurulu Başkanı Yusuf Kılınç, 2023
yılında yaklaşık 31 milyar dolarlık toplam ticaret hacmi ve 13 milyar dolara yaklaşan
ihracatı ile serbest bölgelerin Türkiye’nin üretim, istihdam ve katma değeri yüksek
ihracat üsleri haline geldiğini belirterek, “İller bazında bir sıralamaya dahil edilmiş
olsaydı İzmir’den sonra 5. sırada serbest bölgelerimiz gelecekti. 97 bin kişinin çalıştığı
serbest bölgelerimiz 2023 yılında 5.8 milyon nüfuslu Ankara’dan daha fazla ihracat
gerçekleştirdi. Türkiye’de sadece 24 il yıllık 1 milyar doların üzerinde ihracat
yapabilmişken, bu yıl 5 serbest bölgemiz ihracatını 1 milyar doların üzerine çıkardı”
diye konuştu.
Kılınç, serbest bölgelerin bu seviyenin çok daha üzerinde bir potansiyele sahip
olduğunu vurgulayarak, şunları söyledi: “Bölgelerimizin, Türkiye'nin ikinci yüzyılında
da ekonomik büyümenin ve dış ticaretin önemli bir itici gücü olarak misyonunu
sürdürmesi için daha fazla kamu özel sektör iş birliğinde, ortak akılla değişen dünyaya
ayak uyduracak, yatırımcıların beklentilerini karşılayacak ve hatta aşacak nitelikte
çözümlere ihtiyacı olduğunu düşünüyoruz. “
Kılınç: Fırsatlar ve Tehditler Belirlenecek
Bu çalıştayın amacının da serbest bölgelerin tüm hizmetlerini çok daha ileri seviyelere
taşıyacak stratejileri, vizyonu, projeleri ve bize rehber olacak yol haritasını belirlemek
olduğunu vurgulayan Yusuf Kılınç, “Çalıştayda serbest bölgelerin güçlü ve
iyileştirmeye açık yönleri, fırsatlar ve tehditlerin yer aldığı SWOT analiz raporunu
ortaya çıkaracağız. Bu rapor oluştuktan sonra Ticaret Bakanlığı ve SEBKİDER arasında
kurulacak çalışma grupları ile önceliklendirilmiş konular ele alınacak ve hızlı aksiyon
planları oluşturulacaktır” dedi.
Oluşturulacak ortak çalışma gruplarının serbest bölgelerdeki mevcut durumu
değerlendirerek ihtiyaçları belirleyeceğini ve stratejik politika önerileri geliştireceğini
aktaran SEBKİDER Başkanı, “Bu gruplar, serbest bölgelerin altyapısının geliştirilmesi,
iş yapma ortamının iyileştirilmesi, yatırım teşviklerinin artırılması, dış ticaretin
kolaylaştırılması ve insan kaynaklarının geliştirilmesi gibi konularda daha verimli
politikaların geliştirilmesi için çözüm odaklı yaklaşımlar sunacaklardır. Ortak çalışma

gruplarının oluşturulmasıyla, Ticaret Bakanlığı ve SEBKİDER arasında güçlü bir sinerji
ve iş birliği sağlanacak, bu sayede serbest bölgelerin daha etkin bir şekilde
geliştirilmesi için gerekli adımlar atılacaktır. Bu süreçte, serbest bölgelerde faaliyet
gösteren işletmelerin ve yatırımcıların görüşleri de dikkate alınacak ve ortak bir vizyon
doğrultusunda hareket edilecektir” diye konuştu.
Avcı: “Daha Güçlü Serbest Bölgeler için SEBKİDER’in Statüsü
Güçlendirilmeli”
SEBKİDER Yüksek İstişare Kurulu Üyesi Ali Avcı da konuşmasında, dünyada serbest
bölgelerde önemli gelişmeler olduğunu, Türkiye’nin bu gelişmelerin dışında
kalamayacağını belirterek, “Türkiye’nin sürdürülebilir geleceği açısından içinde
bulunduğumuz bu kritik dönemde, sürdürülebilirlik ve çevresel faktörleri de gelecek
stratejilerimizin merkezine alarak, ülkemizdeki serbest bölgeleri Avrupa Yeşil
Mutabakatı şartlarına hazırlamamız gerekiyor. Öncelikle, enerji verimliliğini artırmak
için altyapı ve tesislerin modernizasyonu gerekiyor. Yenilenebilir enerji kaynaklarına
daha fazla yatırım yapılması ve enerji tüketiminin optimize edilmesi, karbon ayak izini
azaltmada önemli adımlar olacaktır” dedi.
Avcı, Türkiye'nin ekonomik hedeflerine ve Avrupa Yeşil Mutabakatı hedeflerine
ulaşmasında uluslararası ve ulusal ortaklarla iş birliği yaparak deneyim ve kaynak
paylaşımını arttırması gerektiğine işaret ederek, bu konuda en güçlü rolü
üstlenebilecek STK olarak SEBKİDER’in daha güçlü statüye kavuşturulması gerektiğini
savundu.
Şahin: “Alman Yatırımları İçin Türkiye Biçilmiş Kaftan”
Organizasyonun ev sahipliğini üstlenen Avrupa Serbest Bölgesi Kurucu ve İşleticisi
A.Ş. Yönetim Kurulu Başkanı ve SEBKİDER Yüksek İstişare Kurulu Üyesi Kemal Şahin
ise, Alman sanayicilerin daha uygun üretim yerleri aradığını belirterek, “Sanayinin
önemli bir kısmı Almanya dışına yatırım yapmayı düşünüyor. Doğusunda savaş var
gidemiyor. Çin’e de gitmiyor. Polonya da doldu. Hatta Amerika da dış yatırımlar için
Çin dışında güvenli ülkeler arıyor. Bu durum Türkiye için büyük bir fırsat” diye
konuştu.
Almanya temsilcisi olarak Yönetim Kurulunda bulunduğu DEİK Türk Alman İş Konseyi
toplantılarında bu ülkeden Türkiye’ye yatırım çekmek için projeler geliştirdiklerini
vurgulayan Şahin, konuşmasını şöyle sürdürdü: “Ülkemiz yeniden Almanya’dan ve
Avrupa’dan çok boyutlu yatırımları çekebilir. Bu yatırımlar için Türkiye biçilmiş kaftan.
Bölgelerimizi biraz daha verimli, şeffaf ve güvenilir hale getirirsek dış yatırımlar için
çok cazip oluruz. Bu fırsatları iyi değerlendirirsek ülkemize gelen doğrudan yabancı
yatırımları iki katına çıkarabiliriz. Bu noktada serbest bölgelerimizin çoğalması ve
genişlemesi lazım. Bunun için serbest bölgelerin kuralları net olmalı ve sık
değişmemelidir.”

Emirlioğlu: “Yatırımcıların Talebini Karşılamak Üzere Yeni Serbest
Bölgeler Kuruduk ve Bazı Serbest Bölgelerimizin Arazisini Genişlettik”
Ticaret Bakanlığı Serbest Bölgeler Genel Müdürü Emel Emirlioğlu, 7,5 milyar dolarlık
yatırım miktarına erişen serbest bölgelerin artan taleple, 545’i yabancı yatırımcı olmak
üzere 2.108 firmaya ev sahipliği yaptığını vurgulayarak, “Küresel ekonomik
konjonktürün uluslararası yatırım ortamı açısından taşıdığı belirsizlikler göz önünde
bulundurulduğunda, serbest bölgelerde firma ve yabancı firma sayısında devamlı ve
anlamlı artışlar kaydedilmesinin önemi daha iyi anlaşılmaktadır.” dedi.
Yatırımcıların artan taleplerinin karşılanması amacıyla yakın dönemde kurulan ve
arazisi genişletilen serbest bölgelere değinerek sözlerini şöyle sürdürdü: “İzmir’in
Bergama ilçesinde yer alan 2,3 milyon metrekare büyüklüğündeki arazi üzerine
kurulan Batı Anadolu Serbest Bölgesi, 2023 yılında faaliyete geçerek yatırımcı
kabulüne başladı. 2022 yılında İzmir’in Menemen ilçesinde 1,5 milyon metrekare,
2023 yılında Ordu ili Ünye ilçesinde 147.442 metrekare, Samsun Tekkeköy’de 644.125
metrekare büyüklüğünde yeni serbest bölgeler ilan edildi. Ege Serbest Bölgesinin
2016 ve 2023 yıllarında iki kez, Antalya ve Bursa serbest bölgelerinin 2018 yılında,
Kocaeli Serbest Bölgesinin 2022 yılında sınırlarını genişletilerek yatırımcıların
kullanımına yeni araziler tahsis edilmiştir.”
Emirlioğlu, serbest bölgelerimizin etkin bir şekilde ulusal ve uluslararası tanıtımın
yapılmasının bölgelerimizin potansiyelini gerçekleştirmedeki önemine değinerek,
SEBKİDER’in hayata geçirilmesini memnuniyetle karşıladığını ifade etti.
Bakan Yardımcısı Tuzcu: “Serbest bölgelerde yüksek teknoloji
kullanımı, dijital ve yeşil dönüşüm öncelikli hedeflerimiz”
Serbest Bölgeler fikrinin, fikrin oluştuğu 1985 yılından bugüne değerini hep
koruduğunu belirten Bakan Yardımcısı Mustafa Tuzcu, 3218 sayılı Serbest Bölgeler
Kanunun çıkarıldığı zamanki amaçların çok daha güçlü bir şekilde var olduğunun altını
çizdi. Gerek 12. Kalkınma Planı gerekse Orta Vadeli Programda da yer alan ülkemiz
hedeflerinin Serbest Bölgeler Kanununda belirtilen hedefler gibi üretim, istihdam ve
ihracat olduğunu vurgulayan Tuzcu, Cumhuriyetimizin 100. yılında serbest bölgelerin
istihdamı artırmayı amaçlayan, üretimi önceliklendiren bir anlayışla büyümeye devam
ettiğini vurguladı.
Tuzcu, ülke olarak önemli hedeflere ilerlememizde 2023 yılında 100 bine varan
istihdam sağlayan ve 12 milyar doları aşan ihracat gerçekleştirilen serbest bölgelerin
büyük katkıları olacağının altını çizdi.

Serbest bölgeleri bir il olarak varsaydığımızda gerçekleştirdikleri 12,7 milyar
dolarlık ihracat hacmi ile 5’inci büyük ihracatçı ilimiz olacağını vurgulayan Tuzcu
“serbest bölgelerimizi ülke olsa Dünya Ticaret Örgütüne üye 167 ülke içinde yaklaşık
80’inci sırada yer alarak 80 ülkeden daha fazla ihracat gerçekleştiriyor olacaktır” dedi.
Serbest bölgelerden gerçekleştirilen ihracatın ülkemiz ihracatının yaklaşık
%6’sına tekabül ettiğini vurgulayan Tuzcu, bu oranın önümüzdeki dönemde %10
düzeyine çıkarılmasını Serbest Bölgeler Çalıştayı vesilesiyle ortak hedef olarak
belirlendiğini belirtti.
Serbest Bölgelerimizden gerçekleştirilen ihracat içerisinde ileri teknoloji
düzeyinde sınıflandırılan ürünlerin oranının ülkemiz ortalamasından daha yüksek
olduğunu hatırlatan Bakan Yardımcısı Tuzcu, yüksek teknoloji kullanımı, dijital ve yeşil
dönüşüm çalışmalarının serbest bölgelerin öncelikli hedefleri arasında olduğunu
belirtti. Ayrıca, serbest bölgelerin uluslararası arenada tanıtımının daha etkin bir
şekilde gerçekleştirilerek, ülkemize daha fazla yabancı yatırım çekilmesi hedefinin
önümüzdeki dönemde serbest bölgelerin öncelikleri arasında yer aldığını ifade etti.
SEBKİDER ile gerçekleştirilen çalıştayda elde edilen çıktıların kırkıncı yılına
girecek olan serbest bölgelerin yol haritasında önemli katkı sağlayacağını altını çizdi.