Otomotiv Satış Sonrası Ürün ve Hizmetleri Derneği’nin (OSS) yürüttüğü faaliyetlerin
anlatıldığı bölümün ardından sektöre dair sorunlar ve çözüm önerileri masaya
yatırılarak sektör üyelerinden öneri ve talepler dinlendi.
Toplantı sonrası bir değerlendirme yapan OSS Yönetim Kurulu Başkanı Ali Özçete,
sektörün en büyük probleminin imitasyon yani sahte yedek parça üretimi olduğunu
söyledi. Türkiye’de ulusal ve uluslararası bir çok yedek parça üreticisinin faaliyet
gösterdiğini söyleyen Özçete, “Sektörün en temel problemi marka yedek parçaların
imitasyonunun yani sahtesinin çok fazla üretiliyor oluşu. Bu durum haksız rekabetin
önünü açmasının ötesinde uluslararası firmaların Türkiye’ye karşı bakış açısına da
olumsuz etkiliyor. Diğer taraftan bu ürünler sahte olduğu için kayıtsız, faturasız,
vergisiz olarak piyasaya sürülüyor. Orijinal ürün ülkeye vergi kazandırırken,
merdivenaltı üretilen ürünler ise ülke ekonomisine zarar veriyor. Sektör olarak
bununla mücadele etmek için ihbar hattı da oluşturduk. Tüm gücümüzle bu
sahtecilikle mücadele ediyoruz” diye konuştu.
Torun: “Sahte parça nedir daha iyi anlatmalıyız”
EGOD Yönetim Kurulu Mehmet Torun ise sektör temsilcilerin yedek parça kavramını
son tüketiciye daha etkili anlatması gerektiğini söyledi. Tüketicilerin çoğunluğunun
yedek parçaları orijinal ve yan sanayi olarak kategorize ettiklerini, “yan sanayi parça
kötüdür” diye bir algının olduğuna işaret eden Torun, “Halbuki Yedek parçalar 3
gurupta kategorize edilir. Orijinal yedek parçalar, eşdeğer yedek parçalar ve muadil
yan sanayi yedek parçalar. Bir araç yaklaşık on iki bin bileşenden oluşur ve ana üretici
tüm parçaları kendi bünyesinde üretemez. Zaten buna gerek de yoktur çünkü dünya

üzerinde gerekli standartları sağlayabilecek ar-ge ve yatırımı yapmış fabrikalar vardır.
Sektörün mücadele ettiği sorun OEM olarak adlandırılan orijinal yedek parçayı
markasıyla, ambalajıyla sahte olarak üretilip piyasaya sürülmesidir. OEM parça ile
eşdeğer yedek parça başka bir şey, orijinal parçanın sahtesinin, imitasyonunun
üretilmesi başka bir şey. Tüketici için asıl büyük risk çakma diye tabir edilen bu
imitasyon ve taklit ürünlerdedir. Genellikle OEM ve OES ambalajında görünseler dahi
farklılıklar vardır ve çoğu denetimsiz ve kayıtsız merdiven altı diye tabir edilen
yerlerde üretilir” dedi.
“Kazaların önemli bölümü sahte parçalardan”
Bu problemin sadece Türkiye’nin değil Dünya’nın bir problemi olduğunu anlatan
Torun, şöyle konuştu: “Trafik kazalarının sebebi temelde üç guruptadır. Şoförden
kaynaklanan kazalar, yol(zemin) kaynaklı kazalar veya araçtaki arızadan kaynaklı
kazalar. Araçtaki arızadan kaynaklı kazaların yüzde 80’inin sebebi ise taklit yedek
parça yüzündendir. Türkiye’de son 10 yılda 11 milyondan fazla trafik kazası
gerçekleşti ve bu kazalar sonucu 60 bin civarı insan hayatını kaybetti, 3.5 milyon
insan yaralandı veya sakat kaldı. Dünyada trafik kazalarında hayatını kaybeden 1.3
milyon insanın yüzde 95’i ikinci ve üçüncü dünya ülkesi vatandaşı. Çünkü bu ülkelerde
orijinal yedek parça son derece pahalı. Bu da merdiven altına yönelimi artırıyor.
Ancak söz konusu insan hayatı, bu sebeple bu konuda hukuki olarak ciddi
düzenlenmelerin acil olarak yapılması gerekiyor” dedi.
Ucuz ve soluk ambalajlı ürünlere dikkat
Tüketicilerin belirli bir geçmişe sahip güvenilir ve bilindik mağazalardan mümkünse
bizzat kendilerinin yedek parçayı faturasını da alarak edinmelerinin en doğrusu
olduğunu dile getiren Torun, “Tüketicilerin çok büyük çoğunluğu taklit yedek parça
satın aldıklarını bilmez. Bunları gerçek üründen ayırt etmek genellikle zordur, ancak
neyin sahte olabileceğini tespit etmek için yapabileceğiniz birkaç şey vardır.
İmitasyon ürünler hemen her parça için üretilmekte ancak çoğunluğunu debriyaj
setleri ve volanlar, eksantrik setleri ve poryalardan oluşturmaktadır. Tüketicilerin aynı
marka ürün için ortalama piyasa fiyatının yüzde 20 daha altında aldıkları fiyat
tekliflerine şüphe ile yaklaşmaları gerekmektedir. Bunların sahte olma olasılığı çok
yüksektir Ambalajdaki yazım hataları veya kullanılan fontlarda farklılık veya ambalajın
zayıf malzemeden üretilmiş olması, soluk veya markanın kullandığı renklerden farklı
ambalajlar diğer bir ayırıcı özelliktir. Bazı OES markaları kendi internet sayfalarında
hologram etiketi ile ürünün orijinalliğini sorgulamanıza olanak sağlarlar. Şüpheye
düştüğünüzde imalatçı firmayla veya derneğimizle iletişime geçin ve parçayı onlara
sorun” diye konuştu.